Saturday, September 19, 2020

મારી કેસ ડાયરી : સરલાબેન

પ્રિય વાંચકમિત્રો,



સાંજનો લગભગ ૬.૧૫ કલાકનો સમય થયો હશે. એડવોકેટ અજય પટેલ તથા એમના સાથી મિત્ર અને વકીલ અભિજાત શુક્લા ઓફિસની ચેમ્બરમાં બેઠા હતા. તેવામાં રીસેપ્શનીસ્ટ પંક્તિનો ફોને આવ્યો કે, "સર, તમને મળવા કોઈ સરલાબેન પંડ્યા આવ્યા છે."

અજય પટેલે સૂચના આપી કે એમને વેઈટીંગ રૂમમાં બેસાડો અને બીજા એક જયેશ શાહ આવશે, એ આવે એટલે મને જાણ કર. 

થોડી વારમાં અજય પટેલનો અંગત મિત્ર ચિંતન જોશી આવ્યો અને જયેશ શાહ પણ. પંક્તિનો ઇન્ટરકોમ પર ફોન આવતા સુચના આપી કે બધાને કોન્ફરન્સ રૂમમાં મોકલી આપ અને સાથે કોફી પણ. બીજી પાંચેક મિનીટ પછી, કોન્ફરન્સ રૂમમાં જયેશ શાહ, ચિંતન જોશી, સરલાબેન પંડ્યા બેઠા હતા અને અજય પટેલ અને અભિજાત શુક્લા દાખલ થયા. સરલાબેન સામે જોઈ સીધું જ કહ્યું, “બેન, તમારા માટે બ્રહ્મ સમાજના આગેવાન શ્રી વિરાજભાઈનો ફોન અને ભલામણ બંને આવી ગયા છે. બોલો હું આપની શું સેવા કરી શકું?”

“સાહેબ, વિરાજભાઈએ આપને બધી જ વાત કરી હશે. મારે વિધવા સહાય મેળવવી છે અને ભાડા કરાર નોંધાવવાનો છે.”

“આ જયેશભાઈ શાહ છે. મારા મિત્ર અને મારી સાથે જ કામ કરે છે.” અજયભાઈ જયેશ શાહ તરફ નિર્દેશ કરતાં આગળ બોલ્યા, “અને જયેશભાઈ આ સરલાબેન છે. એમનું સોગંદનામું, ભાડાકરાર અને બીજી જે કોઈ વિધિ કરવાની થતી હોય એ કરી આપજો.” જયેશભાઈને સુચના આપી.

જયેશભાઇ બોલ્યા, “બેન, તમારું આધાર કાર્ડ, બે પાસપોર્ટ સાઈઝના ફોટોગ્રાફસ, મકાનનું ટેક્ષ બીલ અને મકાન માલિકનું આધારકાર્ડ અને પાસપોર્ટ સાઈઝનો ફોટોગ્રાફ તથા ભાડાની-ડીપોઝીટની માહિતી આપો એટલે ભાડા કરાર અને બાકીની ફોર્માલીટી પૂરી થઇ જશે.”

“જયેશભાઈ, તમે ડોક્યુમેન્ટસ લઇ લો અને સોગંદનામું તથા ભાડાકરાર જોડે બેસીને તૈયાર કરાવી દો. એમને વંચાવીને પછી એમની સહિ, અંગુઠાનું નિશાન લઇ લો, વિધવા સહાયનું ફોર્મ ભરી દો અને પછી મને જાણ કરો એટલે હું આવું. ચિંતન, તું મારી સાથે આવ.” એટલી સુચના આપી અજય પટેલ, ચિંતન અને અભિજાત શુક્લા ચેમ્બરમાં ગયા.

“સાહેબ, આજે બહુ વ્યસ્ત લાગો છો.”
“હા, પણ આ બહેનની વાત પણ ખાસ છે. તારે જાણવી હોય તો કહું.”
“અરે, થવા દો, સાહેબ.” ચિંતને જણાવ્યું.
“સંભાળ. બ્રહ્મ સમાજના અગ્રણી વિરાજભાઈ મારા વડીલ મિત્ર. આ બહેનનો રેફરન્સ એમણે આપ્યો છે અને એમનો ઈતિહાસ પણ મને જણાવ્યો. આ બહેન મૂળ જામનગરના. એમના માતા-પિતાનું એક્નું એક સંતાન અને એમના લગ્ન મુંબઈ ખાતે થયા હતા. સાસરે કોઈ વાતની કમી નહિ, દોમદોમ સાહ્યબી. એમના પતિ મુંબઈ હીરા બજારમાં પ્રતિષ્ઠિત પેઢીના માલિક. ઘરમાં નોકર-ચાકર અને તમામ ભૌતિક સુખ સગવડો. પતિનો પણ પૂરો પ્રેમ. સમય જતા એક પુત્રનો જન્મ થયો અને એ પણ જોત જોતામાં ૧૨ વર્ષનો થઇ ગયો. જાણે વિધાતા સોળે હાથે મહેરબાન. પણ, સમય કોઈનો ક્યારેય એક સરખો જતો નથી.

એક સોદામાં એમના પતિને સારું એવું નુકશાન થયું. એ જ અરસામાં એમની પેઢીમાં હીરાની મોટી ચોરી થઇ. ચોરી સહીતનું કુલ નુકશાન કરોડોનું. આટલું ઓછું હોય એમ હજુ તો નુકશાનીમાંથી બેઠા થાય એ પહેલા જ બોમ્બે બોમ્બ બ્લાસ્ટમાં એમના પતિ અને સસરાનું અવસાન થયું. બેંક લોન અને ધંધાકીય દેવામાં પેઢીની ઓફીસ, એમનો બંગલો અને અન્ય સંપત્તિની હરાજી થઇ ગઈ. એક જ વર્ષમાં ઉપર આભ અને નીચે ધરતી જેવી પરિસ્થિતિ સર્જાઈ ગઈ. 

પરિસ્થિતિને આધીન મુંબઈ છોડી અમદાવાદ આવ્યા. એમના પિયર પક્ષે કોઈ વ્યક્તિનો સપોર્ટ પણ રહ્યો ન હતો. અમદાવાદમાં વિરાજભાઈનો ક્યાંકથી કોઈકે રેફરન્સ આપ્યો અને આ બહેને વિરાજભાઈનો સંપર્ક કર્યો. વિરાજભાઈ મૂળ પરોપકારી જીવ એટલે એમણે આ સરલાબેનને એમની ઓળખાણમાં મકાન ભાડે અપાવ્યું, બાર મહિનાનું કરિયાણું ભરી આપ્યું અને સમાજના જ એક આગેવાનની સ્કુલમાં નોકરી અપાવી દીધી. વધુમાં મને કામ સોંપ્યું ભાડા કરાર અને વિધવા સહાયનું. મહાભારતની ઉક્તિ યાદ છે તને... “સમય સમય બલવાન હૈ, નહિ કોઈ બલવાન, કાબે અર્જુન લુંટીયો, વહી ધનુષ વહી બાણ” એ મુજબ એક સમયે જે મહેલનું સુખ ભોગવતા હતા એ આજે સરકારી સહાય પર આધારિત થઇ ગયા.”

અજય પટેલે વાત પૂરી કરી અને એ જ સમયે ઇન્ટરકોમ પર રીંગ વાગી. ફોન ઉપાડી, “ચેમ્બરમાં આવી જાવ” એટલી સુચના આપી વાત પૂરી કરી.

જયેશભાઈ અને સરલાબેન ચેમ્બરમાં દાખલ થયા. “બેન બધું વાંચી લીધું ને?” અજયભાઈ એ પૂછ્યું.
“હા” સરલાબેને જવાબ આપ્યો.
“જયેશભાઈ, બધું બરાબર ને? ક્યારે સબમીટ થઇ જશે?”
“કાલે સવારે ૧૨.૦૦ વાગે બેનને કલેકટર ઓફીસ બોલાવી લીધા છે. બાકીની કામગીરી ત્યાં પૂરી થઇ જશે.” જયેશભાઈએ જવાબ આપ્યો.
“સાહેબ, કેટલી ફી આપવાની?” સરલાબેને પૂછ્યું.
“જયેશભાઈને સ્ટેમ્પ અને નોટરીના ખર્ચના આપી દેજો. બીજી કોઈ ફી નથી આપવાની. વિરાજભાઈનું મારે માન રાખવું પડે. બીજું કાંઈ કામ હોય તો જણાવશો.” “અભિજાત, જયેશભાઈના ખાતામાં એમની ફી જમા કરાવી દેજો કાલે.” અજયભાઈએ કહ્યું.
સરલાબેન અને જયેશભાઈએ રજા લીધી.

“સાહેબ, કેમ ફી ના લીધી?” ચિંતને પૂછ્યું.
“વકીલાતનો વ્યવસાય એ મૂળ સેવાનો વ્યવસાય છે. ભગવાને ઘણું આપ્યું છે. આવા જરૂરિયાતવાળા વ્યક્તિ પાસેથી ફીમાં રૂપિયા નહિ, આશિર્વાદ લેવાના હોય. જે થોડા ઘણા સારા કર્મો થાય એ.”

ચિંતનનો ફોન રણક્યો અને ચિંતને ફોન એટેન્ડ કરી જણાવ્યું, “સાહેબ, રજા લઉં, એક કામ આવ્યું છે.”

“ઓકે, બાય. અમે પણ અમારા કામે લાગીએ.”


આશિષ એ. મહેતા


********************************************************************************************
********************************************************************************************




Creative Commons License



મારી કેસ ડાયરી : સરલાબેન by Ashish A. Mehta is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

Based on a work at http://www.gujjustuff.com/.

Permissions beyond the scope of this license may be available at http://www.gujjustuff.com/

Saturday, September 12, 2020

जिंदगी तेरे इम्तिहान

रोज नयी सुबह रोज नयी शाम होती हे,
जिंदगी हर रोज एक नया इम्तिहान होती हे।
चेन की नींद गँवा कर खुशिया खरीदने निकलता हूँ,
दिन भर की थकान रात को मुश्कीलसे उतरती है।

गुज़रते वक़्त के साथ हालात बदलते गए,
सपने कुछ पुरे तो कुछ चूर चूर हो गए।
कोई गैर साथ निभा गया जिंदगानी के इस सफर में,
तो कोई अपना ही दे गया धोखा कई बार इस सफर में।

भरोसा अब किस पर करे किस पर नहीं,
किसे सही जाने और किसे नहीं।
जिंदगी के तजुर्बेने सीखाया,
मतलब निकल जाने के बाद कोई किसी का नहीं।

थक चुका हुँ जिंदगी तेरे रोज़ के ये इम्तिहानो से,
ईमान अपना छोड़ नहीं सकता और किसी से कुछ  मांग भी नहीं सकता।
बस इतना रहम कर दे अब मुज पर ए जिंदगी,
या तो मौत दे दे या अपने इम्तिहान ख़तम कर।

 
आशिष महेता 



Creative Commons License


जिंदगी तेरे इम्तिहान by Ashish A. Mehta is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

Based on a work at http://www.gujjustuff.com/.

Permissions beyond the scope of this license may be available at http://www.gujjustuff.com/


Saturday, September 5, 2020

મારી કેસ ડાયરી : અવની-અવિનાશ

પ્રિય વાંચકમિત્રો,

“....જીંદગી કા સફર; હે યે કૈસા સફર,
કોઈ સમજા નહિ; કોઈ જાના નહિ...."

શનિવારની સાંજે અજય પટેલની ચેમ્બરમાં લેપટોપમાં જુના ગીતો ધીમા અવાજે વાગી રહ્યા હતા અને એ સમયે જ ઇન્ટરકોમની રીંગ વાગી. પંક્તિએ ઇન્ટરકોમ પર જણાવ્યું, “સાહેબ, ચિંતન સર આવ્યા છે.”

“મોકલ એને અને રામજી જોડે ૩ કોફી પણ મોકલાવજે.” રાબેતા મુજબની ચિંતન માટેની ટૂંકી સુચના આપી.

“કેમ છો સાહેબ?” ફૂલ હાઈટનો ગ્લાસ ડોર ખોલી અંદર દાખલ થતા કાયમની જેમ જ ઉત્સાહિત અવાજે ચિંતને પૂછ્યું.

“બસ મજામાં, આવ, તું જણાવ કેમ છે તું અને ઘરે બધા?” વ્યવસાયિક સંબંધમાં પણ માનવીય અભિગમ ધરાવતા એડવોકેટ અજય પટેલે જવાબ આપવાની સાથે સામે પૂછ્યું.

“બસ પ્રભુ કૃપા. આજે એકદમ રીલેક્ષ લાગો છો. ઓલ્ડ સોંગ ચાલી રહ્યા છે. વેઈટીંગ એરિયા ખાલી છે.” પોતાની ઓબ્જર્વેશન શક્તિનો પરિચય આપતા ચિંતને જણાવ્યું.

દરવાજા પર નોકીંગ કરીને ઓફીસમાં નવો જ જોડાયેલ ઓફીસ બોય રામજી ચેમ્બરમાં દાખલ થયો અને ટેબલ પર કોફીના ૩ કપ મુક્યા.

આજે એક નવી વાત તને કહેવાની છે. જીવનમાં ક્યારેક અણધારી ઘટનાઓ બની જાય છે, જે બન્યા પછી જાણે-અજાણે આપણે પ્રારબ્ધને માનવું પડે. તેં ઘણી વખત બસની પાછળ કે બીજી કોઈ જગ્યાએ વાંચ્યું હશે, “ઝઘડા ચીજના નહિ, જીદના હોય છે.” એવી જ એક કહાની અવની અને અવિનાશની છે. 

અવની અને અવિનાશ - બંને એક જ સમાજના અને બંનેના લગ્ન એરેન્જ મેરેજ, સમાજના રીત રીવાજ મુજબ, વિધિ-વિધાનથી, બંને પક્ષના વડીલોની હાજરીમાં ધામધૂમથી થયા હતા. પ્રાણ અને પ્રકૃતિમાં કોઈ જ ફેર ના થાય. અવિનાશ, એના પરિવારમાં સહુથી મોટો, લાગણીશીલ. લાગણીશીલ વ્યક્તિ સાહજિક રીતે થોડા ગુસ્સાવાળા હોય. અવિનાશ પણ એ જ પ્રમાણે ભોળો અને ગુસ્સાવાળો, પણ મનનો કપટી નહિ. સામા પક્ષે અવની થોડી નાદાન હતી. એની તકલીફ એ જ હતી કે એ જે કહેવા માંગે એ સામેવાળાને બરાબર રીતે સમજાવી ના શકે. આર્થિક રીતે જોવા જઈએ તો બંને પક્ષ સામાન્ય પરિસ્થિતિના. અવિનાશ બાજુ પૈતૃક જમીન ખરી પણ એમાંથી કોઈ ખાસ આવક નહિ. સામા પક્ષે અવનીના પિતા નિવૃત સરકારી અધિકારી એટલે પેન્શન આવે. અવિનાશ એના લગ્ન સમયે સામાન્ય ટ્યુશન ક્લાસ કરે. એનો ખર્ચો નીકળી રહે પણ મોટી મર્યાદા એ કે, સાતે સાત દિવસ એની કામગીરી ચાલુ રહે. અવિનાશ એની પોતાની પુરેપુરી આવક એના પિતાને આપી દે.

અહીંથી જ સમજફેરની શરૂઆત થઇ. અવનીને એવું લાગવા લાગેલ કે અવિનાશ એનું ધ્યાન નથી રાખતો અને અવનીને કોઈ જ મહત્વ નથી આપતો. લગ્નના બે વર્ષ પુરા થયા અને એમના ત્યાં દીકરીનો જન્મ થયો. દીકરી પણ બે વર્ષની થઇ ગઈ અને આ સમયગાળામાં અવની અને અવિનાશ વચ્ચેનું અંતર બહુ વધારે વધી ગયું. બંનેને એક-બીજા પર ભારોભાર અવિશ્વાસ થઇ ગયો.

ચૈતન્ય શંભુ મહારાજ પોતાની કથામાં કહે છે કે, “દીકરીનું ઘર કરાવવામાં અને તોડાવવામાં સહુથી મોટો ફાળો દીકરીની માનો હોય છે.” એ નિયમ મુજબ અવનીના પિયરપક્ષ તરફથી અવનીને સાચું માર્ગદર્શન આપવામાં ના આવ્યું અને જે માર્ગદર્શન આપવામાં આવ્યું તે તારી વિચારક્ષમતાથી પણ આગળ છે. અવની એની દીકરી સાથે અવિનાશના ઘરેથી નીકળી ગઈ અને પોતાના મા-બાપના ઘરે પહોંચી ગઈ. અવિનાશના કુટુંબીઓએ બંને વચ્ચે ઘરમેળે સમાધાન થાય એવા ઘણા પ્રયત્નો કર્યા પણ પાણી ઉપર પેન્સિલથી લખ્યા બરાબર - કોઈ જ પરિણામ નહિ.

અવનીએ કોર્ટમાં કેસ દાખલ કર્યો. તું તો જાણે જ છે કે કાયદો પણ સ્ત્રીની તરફેણમાં અને મોટા ભાગે તો કહાની ઘર ઘર કી.. એક જેવી જ હોય. એક પછી એક એમ ત્રણ કેસ અવિનાશ વિરુદ્ધ દાખલ થઇ ગયા. લગભગ ત્રણ વર્ષ બંને તરફે કેસ મેટર ચાલી. ત્રણ વર્ષ પછી બંને પક્ષના વકીલોએ મધ્યસ્થી કરી અને સમાધાન કરાવ્યું. અવનીની શરત મુજબ અવિનાશે પોતાના સંયુક્ત પરિવારમાંથી અલગ રહેવા જવાનું સ્વીકાર્યું. ધીમે ધીમે પરસ્પરના મતભેદો દૂર થવા લાગ્યા. સમાધાનના બે વર્ષ બાદ તેમના ત્યાં પુત્રનો જન્મ થયો.

સમય પસાર થતો ગયો, અવની ધીમે ધીમે અલગ-અલગ સામાજિક પ્રવુત્તિમાં જોડવા લાગી અને એની વિચારસરણી વિકસિત થવા લાગી. અવિનાશે પણ પોતાના સ્વભાવ પર કાબુ મેળવવાનો પ્રયત્ન કર્યો અને ધીમે ધીમે પરિસ્થિતિ થાળે પાડવા લાગી. હાલમાં પણ બંને વચ્ચે ક્યારેક ક્યારેક વાતાવરણ બગડી જાય છે, પણ જ્યાં ત્યાં બંનેનું ગાડું ગબડે છે.

તારી પહેલાં જ અવિનાશ આવીને ગયો. હું ખાલી એને સંભાળવાની જ ફી લઉં છું, બાકી એના સવાલનો જવાબ પણ એ જ આપે છે. એ કહેતો હતો કે સાહેબ આના કરતા છુટાછેડા લીધા હોત તો સારું થાત પણ પછી તરત જ એણે જ કીધું કે સાહેબ આ બંને બાળકો પ્રત્યેની કોઈ લેણદેણ ચુકવવાની હશે, કુદરતના ક્રમ મુજબ જયારે અમારું એક-બીજા સાથેનું ઋણાનુબંધન પૂર્ણ થશે ત્યારે આપોઆપ અમારા સંબંધોનો પણ અંત આવી જશે. જતાં જતાં કેટલી સરસ વાત કીધી એણે ઋણાનુબંધન....

આટલા વર્ષોના અનુભવ પછી એક વાત તો માનવી જ પડે કે સ્ત્રીને સમજવી કદાચ ભગવાન શ્રી કૃષ્ણ સિવાય કોઈનાથી સંભવ નથી. બસ, અવિનાશ હમણાં જ ગયો અને મેં જુના ગીતો સાંભળવાનું ચાલુ કર્યું.

“સાહેબ, એક વાત કહું, આવી ઘટનાઓ સાંભળીને પ્રશ્ન થાય છે કે લગ્ન કરવા જોઈએ કે નહિ? મન વિચારે ચઢી જાય છે.”

“પેલો શબ્દ યાદ કર ચિંતન, ઋણાનુબંધન... બસ, કરમની લેણા-દેણી. તારા પ્રારબ્ધમાં જે હશે એ જ થશે. પ્રારબ્ધ કોઈનાથી બદલાતું નથી. બોલ, બીજું કહે.”

“ના બસ સાહેબ, હું રજા લઉં. આવજો.”

"આવજે."


આશિષ એ. મહેતા


********************************************************************************************
********************************************************************************************




Creative Commons License


મારી કેસ ડાયરી : અવની-અવિનાશ by Ashish A. Mehta is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

Based on a work at http://www.gujjustuff.com/.

Permissions beyond the scope of this license may be available at http://www.gujjustuff.com/